هایپرلجر: یک انقلاب در تکنولوژی بلاکچین برای صنایع غیر ارزی

در سال‌های اخیر، دنیا به سمت دموکراتیک کردن و کاهش تمرکز در جنبه‌های مختلف زندگی حرکت کرده و به همین دلیل، پروژه‌های بلاکچینی روزبه‌روز بیشتر مورد توجه قرار گرفته‌اند. اما یکی از پروژه‌های کمتر شناخته شده، هایپرلجر (Hyperledger) است که به عنوان یک پروژه برجسته در صنایع غیرارزی شناخته می‌شود و از تکنولوژی بلاکچین بهره‌مند می‌شود. در این مقاله به سوالاتی از قبیل هایپرلجر چیست؟ و بررسی پروژه‌ها و ابزارهای مختلف آن پاسخ خواهیم داد. اگر به فناوری بلاکچین علاقه‌مند هستید، حتما به مطالعه این مقاله از فارسی سواپ بپردازید.

هایپرلجر چیست؟

هایپرلجر یک پروژه بنیادین و متن‌باز است که توسط بنیاد لینوکس آغاز شده است. هایپرلجر یک مجموعه متنوع از پروژه‌ها و چارچوب‌ها را برای کسب‌وکارها و توسعه‌دهندگان فراهم می‌کند تا بتوانند به ایجاد شبکه‌ها و برنامه‌های بلاکچینی بپردازند. هدف این پروژه تسهیل همکاری بین شرکت‌ها، توسعه‌دهندگان و مشاغل در حوزه تکنولوژی دفتر کل توزیع شده (DLT) است.

مدیر اجرایی هایپرلجر، برایان بهلندورف، اشاره کرده است که هایپرلجر جامعه‌ای متن‌باز برای پشتیبانی از پروژه‌ها و صنایع مبتنی بر بلاکچین و هایپرلجر است؛ به ویژه پروژه‌های غیرارزی که در بخش‌های صنعتی مختلف فعالیت دارند.

این مدیر در گفتگویی بیان کرد:

شما هرگز سکه یا ارز دیجیتال هایپرلجر را نخواهید دید. با عرضه نکردن یک ارز، ما از بسیاری از چالش‌های سیاسی که برای حفظ ارزهای جهانی پایدار لازم است، جلوگیری می‌کنیم.

در حال حاضر، بیش از ۲۵۰ سازمان از این پروژه حمایت می‌کنند و این تعداد به سرعت در حال افزایش است. این سازمان‌ها شامل بسیاری از شرکت‌های بزرگ فناوری مانند: ایرباس، دایملر، IBM، SAP، هواوی، فوجیتسو، نوکیا، سامسونگ، American Express، JP Morgan و همچنین پروژه‌های بلاکچینی مانند Blockstream و Consensys هستند.

پروژه هایپرلجر در دسامبر سال ۲۰۱۵ توسط بنیاد لینوکس در کالیفرنیا تأسیس شد. با توجه به این که بلاکچین‌های مختلف به طور خاص برای اهداف متفاوت طراحی شده‌اند، بنیاد لینوکس پروژه Hyperledger را به منظور دموکراتیک‌سازی و استانداردسازی بلاکچین‌ها برای فضای تجاری راه‌اندازی کرد. این پروژه دارای قابلیت‌های عظیم و بیش از ۲۸۰۰۰ مشارکت‌کننده و ۳.۶ میلیون خط کد است و از ۱۰ پروژه شامل ۶ ابزار و ۶ چارچوب تشکیل شده است.

مطالعه بیشتر: بلاکچین چیست؟

پروژه‌های مهم هایپرلجر

هایپرلجر با استراتژی چتر خود، به ترویج و توسعه دامنه وسیعی از فناوری‌های زنجیره‌ای تجاری همچون قراردادهای هوشمند، رابط‌های گرافیکی، چارچوب‌های دفتر کل توزیع شده، برنامه‌ها و کتابخانه‌ها پرداخته است. در حقیقت، هایپرلجر فقط یک چیز نیست، بلکه مجموعه‌ای از ابزارها و برنامه‌های مختلف است. در زیر به بررسی برخی از پروژه‌های مهم هایپرلجر خواهیم پرداخت.

پروژه Burrow

پروژه Burrow که تحت مدیریت بنیاد لینوکس است، یکی از پروژه‌های هایپرلجر به شمار می‌آید که امکانات ساخت برنامه‌های قرارداد هوشمند با استفاده از ماشین مجازی اتریوم را فراهم می‌سازد. از جمله قابلیت‌های بارز Burrow، قدرت بالای تراکنش‌ها و نهایی بودن معاملات به دلیل وجود موتور اجماع مبتنی بر اثبات سهام می‌باشد.

پروژه Indy

Indy نام پروژه‌ای برای توسعه هویت غیرمتمرکز است. ایندی به عنوان یک دفتر کل توزیع شده عمل می‌کند که ابزارها و اسنادی برای ایجاد هویت دیجیتالی در بلاکچین فراهم می‌آورد.

ایندی به کاربران این امکان را می‌دهد که هویتی امن، قوی و خصوصی برای خود ایجاد کنند. هدف این پروژه این است که کنترل داده‌های کاربران را در دست آن‌ها قرار دهد و بدین ترتیب اطلاعات هویتی را از نقض حریم خصوصی و هک محافظت کند.

مطالعه بیشتر: کاربردهای مهم بلاکچین؛ و مهم‌ ترین تحولات کلیدی بلاکچین

پروژه Fabric

Hyperledger Fabric به عنوان یک بستر دفتر کل توزیع شده (DLT) به انطباق‌پذیری، انعطاف‌پذیری و امنیت بالا می‌پردازد.

برخلاف سیستم‌های باز که به شرکت‌کنندگان ناشناس امکان ورود به شبکه را می‌دهند، هایپرلجر فابریک اعضا را از طریق یک ارائه‌دهنده خدمات عضویت معتبر شناسایی کرده و ثبت می‌کند. قراردادهای هوشمند فابریک در بلاکچین نوشته شده و در صورت تعامل با دفترچه فراخوانی می‌شوند. کدهای زنجیره‌ای در این سیستم می‌توانند به زبان‌های برنامه‌نویسی Go و Node نوشته شوند.

با توجه به نیازهای شرکت‌کنندگان در شبکه‌های B2B که نسبت به اطلاعاتی که می‌خواهند به اشتراک بگذارند، حساس هستند، هایپرلجر فابریک می‌تواند از سیستم‌هایی که به حفظ حریم خصوصی نزدیک‌ترند، پشتیبانی کند. همچنین فابریک به مبتدیان یک شبکه این امکان را می‌دهد تا بهترین الگوریتم اجماع برای روابط بین شرکت‌کنندگان را انتخاب کنند.

پروژه Iroha

Iroha یکی دیگر از پروژه‌های هایپرلجر است که گروهی از شرکت‌های ژاپنی آن را توسعه داده‌اند. ایده اصلی ایرا طراحی یک چارچوب آسان برای ایجاد پروژه‌ای بلاکچین ایمن و قابل اعتماد با الگوریتم اجماع Byzantine Fault-Tolerant (BFT) است. تمرکز این پروژه بر روی جایگزینی هایپرلجر برای دستگاه‌های موبایل می‌باشد و از هیچ ارز دیجیتال بومی پشتیبانی نمی‌کند.

پروژه Sawtooth

ساوتوث یک پلتفرم بلاکچین است که برای ایجاد شبکه‌ها و برنامه‌های توزیع‌شده استفاده می‌شود. این پروژه توسط شرکت Intel که در زمینه ساخت قطعات کامپیوتری فعالیت دارد، پشتیبانی می‌شود. طراحی این پروژه به گونه‌ای است که منابع را توزیع کرده و ایمنی قراردادهای هوشمند را تضمین می‌کند.

هایپرلجر ساوتوث نیز از سازگاری قراردادهای اتریوم از پروژه Seth (Sawtooth-Ethereum) پشتیبانی می‌کند. این به کاربران اجازه می‌دهد تا قراردادهای هوشمند اجرا شده بر روی ماشین مجازی اتریوم را بر روی پلتفرم ساوتوث گسترش دهند.

ساوتوث به انتخاب‌های مختلفی از الگوریتم‌های اجماع در همان بلاکچین اجازه می‌دهد. این الگوریتم‌ها در زمان راه‌اندازی شبکه انتخاب می‌شوند و سپس در یک بلاکچین فعال می‌توانند با تراکنش‌ها اصلاح شوند.

پروژه Grid

به دلیل اینکه زنجیره تأمین یکی از پتانسیل‌های بسیار نامحتمل در استفاده از دفتر کل توزیع شده است، جامعه هایپرلجر بر توسعه راه حل‌های موثر زنجیره تأمین با ابزارهای مشترک و قابل استفاده مجدد تمرکز کرده است. شبکه هایپرلجر یک پیاده‌سازی مرجع از انواع داده‌های متمرکز حول زنجیره تأمین، منطق تجاری مبتنی بر قراردادهای هوشمند و مدل‌های داده‌ای را ارائه می‌دهد که بر اساس بهترین شیوه‌ها و استانداردهای باز صنعت توسعه یافته است.

Grid همچنین شامل توانایی‌های مشترک برای افزایش سرعت توسعه دفتر کل توزیع‌شده است که می‌تواند برای راه‌حل‌های زنجیره تأمین بین صنعتی مفید باشد. این شبکه به عنوان یک اکوسیستم از چارچوب‌ها، کتابخانه‌ها و فناوری‌ها عمل می‌کند که با همکاری یکدیگر به توسعه‌دهندگان اجازه می‌دهد مؤلفه‌هایی را برگزینند که بهترین تناسب را با مدل بازارشان دارد.

پروژه Aries

Aries یکی دیگر از پروژه‌های شاخص هایپرلجر است که کاربرد اصلی آن در تعاملات همتا به همتا قرار دارد. به یاد داشته باشید که Aries تنها یک بلاکچین یا برنامه کاربردی نیست، بلکه شامل موارد زیر می‌باشد:

• یک بلاکچین لایه رابط (معروف به حل‌کننده) برای تولید و امضای تراکنش‌های بلاکچین.
• یک کیف پول رمزنگاری برای ذخیره‌سازی ایمن (فناوری ذخیره‌سازی امن، نه رابط کاربری) اطلاعات و اسرار رمزنگاری برای ایجاد مشتریان بلاکچین.
• یک سیستم پیام‌رسانی رمزگذاری‌شده برای تعاملات خارج از دفتر که بین مشتریان با استفاده از پروتکل‌های حمل و نقل متعدد انجام می‌شود.
• پیاده‌سازی اعتبارنامه‌های W3C قابل تأیید با قابلیت ZKP بر اساس ZKP اولیه موجود در Ursa.
• مکانیسمی برای ساخت پروتکل‌های سطح بالاتر.

پروژه Besu

Hyperledger Besu یک کلاینت اتریوم است که به زبان جاوا نوشته شده است. هایپرلجر بسو قابلیت اجرا در شبکه‌های آزمایشی مانند Sepolia و Görli را داراست. همچنین این کلاینت توانایی اجرا بر روی شبکه‌های خصوصی با مجوز را نیز دارد. بسو شامل چندین الگوریتم اجماع از جمله گواه اثبات سهام، گواه اثبات کار و گواه اثبات اعتبار (IBFT ۲.۰، QBFT و Clique) می‌باشد.

پروژه Bevel

Bevel به عنوان یک تسهیل‌کننده به توسعه‌دهندگان این امکان را می‌دهد که به‌طور مداوم شبکه‌های توزیع‌شده آماده تولید را بین شرکت‌های ارائه‌دهنده خدمات ابری عمومی و خصوصی مستقر کنند. Bevel همچنین یک روش امن و قابل اطمینان برای تسریع عملکرد پلتفرم‌های مختلف DLT(S در دنیای مجازی) است.

معرفی چند ابزار مهم هایپرلجر

شرکت هایپرلجر یک دامنه وسیع از فناوری‌های بلاکچینی برای بخش تجاری به وجود آورده و به توسعه و ترویج آن می‌پردازد. در ادامه به معرفی چند ابزار مهم و کارآمد هایپرلجر که می‌توانند به پروژه‌ها کمک کنند، خواهیم پرداخت.

Caliper: این ابزار بلاکچینی که تحت مدیریت لینوکس می‌باشد، امکان محاسبه عملکرد یک اجرای خاص بلاکچین را از طریق مجموعه‌ای از موارد پیش‌تعریف شده برای کاربران فراهم می‌آورد.

Explorer: اکسپلورر به عنوان یک ماژول بلاکچینی به‌طور خاص برای تولید یک برنامه وب محوری کاربر طراحی شده است. این ابزار نیز می‌تواند برای مشاهده، استقرار، فراخوانی یا پرس و جو اطلاعات مربوط به بلوک‌ها، تراکنش‌ها و کدهای زنجیره‌ای مورد استفاده قرار گیرد.

Quilt: ابزاری برای تسهیل همکاری بین سیستم‌های دفتر کل که با اجرای پروتکل Interledger (ILP) به تسهیل ارتباط بین شبکه‌های مختلف پرداخت می‌پردازد. هایپرلجر نیز از Quilt برای معرفی ورژن‌های JavaScript و Java Interledger حمایت می‌کند.

Ursa: این کتابخانه رمزنگاری به کاربران اجازه می‌دهد تا از دیگر کارهای رمزنگاری جلوگیری کرده و امنیت کلی برنامه‌ها را افزایش دهند.

Composer: این چارچوب و ابزار باز به تسهیل توسعه برنامه‌های بلاکچین و قراردادهای هوشمند کمک می‌کند، به طوری که توسعه این برنامه‌ها می‌تواند در چند هفته انجام شود نه چند ماه.

Cello: این ابزار ماژولار بلاکچینی هدف آن ارائه مدل‌های استقرار “as-a-service” به اکوسیستم بلاکچین در صورت درخواست می‌باشد.

آینده هایپرلجر

اساس طراحی هایپرلجر بر اساس انعطاف‌پذیری و قابلیت انطباق آن قرار دارد. بر این اساس هر کسب‌وکار می‌تواند با توجه به نیازهایش از آن بهره‌برداری کند. توسعه‌دهندگان و اعضای هایپرلجر نیز برای پیشرفت آن وابسته به متن باز بودن آن هستند. در خصوص این که آیا رویکرد متن باز می‌تواند بلاکچین را در دسترس همگان قرار دهد یا خیر باید صبر کرد. اما با توجه به اینکه بسیاری از شرکت‌های بزرگ تمایل به استفاده از این تکنولوژی دارند، می‌توان به آینده ی هایپرلجر امیدوار بود. نظر شما در مورد پیشرفت‌ها و تغییرات آتی این پروژه چگونه است؟