فورک در بلاکچین: بررسی تفاوت های هارد فورک و سافت فورک

فورک یا انشعاب در دنیای ارزهای دیجیتال به فرایند بهروزرسانی، تغییر یا بهبود پروتکل بلاکچین اشاره دارد. به منظور سادهتر بیان کردن، فورک به انشعابی اطلاق میشود که توسط برنامهنویسان از بلاکچین اصلی به وقوع میپیوندد و با تغییراتی در کد منبع، یک بلاکچین جدید شکل میگیرد. دلایل مختلفی چون اضافه کردن ویژگیهای تازه، رفع مشکلات امنیتی یا اختلاف نظر در سیاستها میتواند منجر به وقوع فورک شود.
فورکها به دو دسته اصلی تقسیم میشوند: سافت فورک و هارد فورک. در این مقاله از فارسی سواپ به بررسی این دو نوع و تاثیرات آنها بر آینده یک ارز دیجیتال خواهیم پرداخت.
فورک (Fork) یا انشعاب چیست؟
اگر با فناوری بلاکچین آشنایی دارید، میدانید که تغییر اطلاعات ثبتشده در آن امکانپذیر نیست. بلاکچین طبق پروتکلهایی که به طور خاص توسط برنامهنویسان نوشته شدهاند، پیش میرود و تغییر ناپذیر است. برای مثال، در بلاکچین بیت کوین حجم هر بلاک همواره ۱ مگابایت است و زمان استخراج یک بلاک ۱۰ دقیقه طول میکشد. عدم امکان تغییر در بلاکچین میتواند برای کسانی که با قوانین موجود اختلاف نظر دارند، مشکلساز باشد. در این مواقع، بهروزرسانی یا ساخت بلاکچین جدید تنها گزینه باقیمانده خواهد بود.
ارزهای دیجیتال به وسیله مجموعهای از کدهای نرمافزاری به بازار عرضه میشوند که به صورت متن باز، به توسعهدهندگان این امکان را میدهد که همواره نسخههای بهتری را به کاربران ارایه دهند. مانند هر نرمافزار دیگری، رمزارزها نیز بهروزرسانی و بهبود مداوم نیاز دارند. تغییراتی که بر روی کدهای منبع برای ارتقای این رمزارزها اعمال میشود، منجر به انشعاب در شبکه میگردد و این بهروزرسانی، همان فورک یا انشعاب نام دارد.
این تغییرات ممکن است شامل تغییر سیاستها در شبکه بلاکچین و حتی افزودن ویژگیهای جدید به نسخههای قبلی باشد. برخی از این بهروزرسانیها میتواند به منسوخ شدن نسخههای قبلی منجر گردد.
انواع فورک کداماند؟

انجام بهروزرسانیهای روی بلاکچینها میتواند به طور جزئی یا کلی باشد؛ بنابراین، فورک به دو نوع تقسیم میشود:
همهجا طلا یه قیمت نیست
چندکس رو باز کن و ببین چطور با یه بودجه ثابت، بیشترین طلا رو از بهترین پلتفرم میگیری. مقایسه کن تا ضرر نکنی!
سافت فورک (Soft Fork)
سافت فورک یا انشعاب نرم که با نسخههای قبلی سازگار است، به ایجاد یک بهروزرسانی جزئی در نرمافزار کمک میکند. اگر کاربران شبکه این بهروزرسانی را انجام ندهند، هنوز میتوانند در تأیید و اعتبارسنجی تراکنشها مشارکت کنند. اما برای ثبت بلاک توسط ماینری که این بهروزرسانی را انجام نداده است، مشکلاتی به وجود میآید و شبکه بلاک او را تأیید نخواهد کرد. به طور کلی، میتوان گفت که سافت فورک نوعی انشعاب موقت است که هنوز با نسخه قبلی سازگار است.
یک مثال از سافت فورک: به منظور اضافه کردن قابلیت آدرسهای چند امضایی به شبکه بیت کوین، سافت فورک SH2P انجام گردید.
انواع سافت فورک
سافت فورک به دو نوع تقسیم میشود: Miner Activated Soft Fork (MASF) و User Activated Soft Fork (UASF) که هر کدام ویژگیهای خاص خود را دارند.
سافت فورک فعال شده توسط ماینر (MASF): در این نوع، ماینرها و کاربران میتوانند از پذیرش بهروزرسانی جدید خودداری نمایند و به مسیر قبلیشان ادامه دهند.
سافت فورک فعال شده توسط کاربران (UASF): در این صورت، تغییرات در یک زمان و تاریخ مشخص به اجرا درمیآیند و کاربران باید بلاکها و تراکنشهایی را که مطابق با قوانین جدید نیستند، تأیید نکنند.
هارد فورک (Hard Fork)
ممکن است در میان اعضای یک شبکه درباره امنیت، توزیع ارز، سرعت انتقال و موارد مشابه اختلافات زیادی پیش آید. این اختلافات میتواند منجر به ایجاد هارد فورک شود. رخ دادن هارد فورک ضروری است تا تأثیرات این اختلافات بر آینده رمزارز به حداقل برسد.
در هارد فورک، تغییرات اساسی در نرمافزار اعمال میشود که دیگر با نسخههای قبلی سازگار نیست. اگر یک عضو این بهروزرسانی را انجام ندهد، برای همیشه از شبکه خارج خواهد شد. هارد فورک در واقع یک انشعاب دائمی از بلاکچین ایجاد میکند.
نکته مهم در مورد هارد فورک این است که سوابق تراکنشها از نقطهای که فورک انجام میشود آغاز میگردد و تراکنشهایی که قبل از ایجاد هارد فورک انجام شدهاند، در زنجیره جدید معتبر نخواهند بود.
یک مثال از هارد فورک: بلاکچین بیت کوین کش که با حجم بلاک ۸ مگابایت به وجود آمد، به طور مستقل از بلاکچین بیت کوین به فعالیت خود ادامه داد.

شاید شما هم کنجکاو باشید که درباره عواقب هارد فورک برای ارزها چه بگویید. بسیاری از تریدرها نگران از دست دادن ارزش ارز در حین هارد فورک هستند. اما باید گفت که هارد فورک باعث نابودی ارز اصلی نمیشود و آن ارز همچنان به قوت خود باقی میماند.
انواع هارد فورک
در بلاکچین، هارد فورک به دو نوع تقسیم میشود که هر کدام ویژگیهای خاص خود را دارند. اکنون به توضیح انواع هارد فورک خواهیم پرداخت.
هارد فورک برنامهریزیشده (Planned Hard Fork): این نوع، هنگامی به وقوع میپیوندد که بیشتر اعضای جامعه با ایجاد تغییرات توافق داشته باشند و با کمترین مقاومت مواجه باشد. اهداف این نوع از هارد فورک عبارتند از:
از این رو، هارد فورک برنامهریزیشده زنجیره قدیمی را به پایان میرساند و زنجیره جدیدی را تشکیل میدهد. در بسیاری از موارد، نام زنجیره جدید از نام زنجیره قبلی گرفته میشود. نمونهای مناسب برای این نوع فورک، هارد فورک بزانس در اتریوم است که به منظور افزایش سرعت تراکنشها و امنیت بیشتر طراحی گردید.
هارد فورک بحثبرانگیز (Contentious Hard Forks): این هارد فورک در صورت بروز اختلافات شدید در میان اعضای یک جامعه به عنوان یک راهحل مطرح میشود. در این حالت، زنجیره قدیمی نابود نمیشود و دو بلاکچین جداگانه تشکیل شده که هر دو تا زمانی که مورد حمایت قرار بگیرند، به فعالیت خود ادامه میدهند. یک مثال معروف از این نوع، اتریوم کلاسیک است که پس از هک دائو به وجود آمد و دو زنجیره تحت عناوین اتریوم و اتریوم کلاسیک تشکیل شدند.
تأثیرات ایجاد فورک

فورکها میتوانند تأثیرات متنوعی بر وضعیت رمزارزها بگذارند و حتی ممکن است روند کلی حرکت آنها را تغییر دهند. تأثیرات این فورکها به شرح زیر است:
احیای اعتماد و سرمایههای از دست رفته
برخی از رمزارزها ممکن است به حملات سایبری دچار شوند که به دلیل آنها دارایی بسیاری از تریدرها از بین میرود. این موضوع مشابه آن چیزی است که در سال ۲۰۱۶ برای رمزارز اتریوم روی داد. پس از حمله هکرها به شبکه اتریوم، بخشی از دارایی تریدرها نابود شد و این رمزارز با افت شدیدی مواجه گردید. در نهایت، ایجاد یک هارد فورک بر روی شبکه اتریوم، منجر به تولد ارزی جدید به نام اتریوم کلاسیک گردید. این هارد فورک باعث بازگشت اعتماد کاربران از دست رفته به اتریوم شد.
اصلاح اشکالات و بهینهسازی شبکه
همانطور که ذکر شد، رمزارزها باید مانند دیگر نرمافزارهای کدنویسی شده، بهروزرسانی و بهبود مداوم داشته باشند. این بهروزرسانیها به سمت پایدارتر شدن شبکه و رفع خطاهای گذشته هدایت خواهند شد.
مسئله امنیت، که مهمترین دغدغه برای سرمایهگذاران محسوب میشود، همچنین با بهروزرسانیهای جدید تقویت میشود. در واقع، هارد فورکها به بهبود امنیت شبکه بلاکچین کمک میکنند.
فورکها جزئی جداییناپذیر از بلاک چین
با گذشت بیش از یک دهه از ظهور نخستین رمزارز (بیت کوین)، فورکهای زیادی از آن زمان تاکنون رخ داده است. در میان تریدرها، نظرات مثبت و منفی متعددی در خصوص فورکها وجود دارد. برخی با اعتماد کامل به هارد فورکها مشتاقانه منتظر بهروزرسانیهای جدید هستند، در حالی که عدهای دیگر از هر نوع هارد فورکی اجتناب میکنند.
آیا شما هم نظر خاصی در مورد هارد فورکها و سافت فورکهای معروف دارید؟ آیا شما مخالف فورکها هستید یا طرفدار آنها؟
فورک نتیجهای از تصمیمات تیم توسعه و جامعه کاربران است که معمولاً برای تغییر یا بهبود شبکه انجام میشود.
بله، لایت کوین مانند بسیاری از آلتکوینها به عنوان یک فورک از بیت کوین به وجود آمده است.
Segwit آخرین فورک بزرگ بیت کوین میباشد که با هدف افزایش مقیاسپذیری این شبکه اجرا شده است.
بیت کوین کش به عنوان یک هارد فورک از بیت کوین شکل گرفت و هدف آن افزایش سایز بلاک و شتاب بخشی به انجام تراکنشها بود.





