این روزها، اکوسیستم کریپتوکارنسی به طرز چشمگیری دچار تغییر و تحول شده و دنیایی از نوآوریهای هیجانانگیز را شاهد هستیم. این تحولات موجب شدهاند که روند فعالیت در دنیای بلاکچین و به طور کلی بازار رمزارزها به طور مداوم دچار تغییرات اساسی شود.
از زمان تأسیس بلاکچین، استانداردهای بسیاری به میدان آمدهاند. این استانداردها که برای توکنهای مختلف طراحی شدهاند، در طی زمان تکامل یافته و با یکدیگر به رقابت پرداختند. استانداردهای Src-۲۰ و Brc-۲۰ از جمله این استانداردها هستند که برای بهبود عملکرد شبکه بیتکوین معرفی شدهاند.
در این مقاله، به تحلیل تفاوتهای src-۲۰ و brc-۲۰ خواهیم پرداخت و بررسی میکنیم که کدامیک از این استانداردها میتوانند در بازار کریپتو پیشتاز باشند. با ما تا پایان این نوشته همراه باشید.
آشنایی با شبکه Brc-۲۰
همانطور که پیشتر اشاره شد، دنیای کریپتوکارنسی به سرعت در حال تحولات گستردهای است. استاندارد Brc-۲۰، یک استاندارد آزمایشی است که برای بلاکچین بیتکوین طراحی شده و تا حدی از استاندارد ERC-۲۰ اتریوم الهام گرفته است. در این استاندارد، توسعهدهندگان با بهرهگیری از پروتکل اوردینال (Ordinal) امکان ایجاد و انتقال توکنهای قابلتعویض را پیدا میکنند، در حالی که این امکان پیش از این به خاطر نبود قراردادهای هوشمند (Smart Contract) در بلاکچین وجود نداشت.
یکی از ویژگیهای بارز Brc-۲۰ نسبت به Erc-۲۰، استفاده از گواه اثبات کار (PoW) است. این الگوریتم به جلوگیری از حملات DDoS و سایر سوءاستفادهها کمک میکند و به ماینرها این امکان را میدهد که برای حل تراکنشها با یکدیگر رقابت کنند.
استاندارد Brc-۲۰ برای فعالیتهای خود از قراردادهای هوشمند بهره نمیبرد و بهجای آن از مفهوم اوردینال استفاده میکند. بنابراین، برای درک بهتر این استاندارد، باید به بررسی این مفهوم بپردازیم.
همهجا طلا یه قیمت نیست
چندکس رو باز کن و ببین چطور با یه بودجه ثابت، بیشترین طلا رو از بهترین پلتفرم میگیری. مقایسه کن تا ضرر نکنی!
اوردینالز (Ordinals) چیست؟
در حال حاضر، کوچکترین واحد در دنیای ارزهای دیجیتال، «ساتوشی» نامیده میشود. اوردینال، روشی برای ذخیرهسازی اطلاعات در شبکه بیتکوین است که امکان ثبت اطلاعات خاصی را درون هر ساتوشی فراهم میآورد. این اطلاعات به شکل کدهای خاص و اعداد طبیعی ذخیره میشوند، که این امکان را برای کاربران فراهم میکند تا حجم وسیعی از دادهها را در شبکه ذخیره کنند. این اطلاعات میتوانند به صورت توکن یا NFT ثبت شوند و به طور کلی اوردینال به کاربران این امکان را میدهد که در بلاکچین بیتکوین، توکن خود را ضرب کرده و اطلاعات را ذخیره کنند.
مزایا و معایب استاندارد Brc-۲۰
قبل از اینکه به بررسی مزایا و معایب استاندارد Brc-۲۰ بپردازیم، باید اشاره کنیم که اگرچه این توکنها تحت عنوان توکنهای قابل تعویض شناخته میشوند، ولی در واقعیت، این موضوع کمی متفاوت است و این توکنها تنها در شرایط خاص و در مجموعهای خاص قابل معامله هستند.
مزایا:
-
- سازگاری با بلاکچین بیتکوین با استفاده از اوردینال
-
- ساده و آسان برای استفاده
-
- امنیت بالا به دلیل استفاده از پروتکل اثبات کار
معایب:
-
- عدم پشتیبانی از قراردادهای هوشمند
-
- وابستگی کامل به بیتکوین که منجر به کاهش سرعت و افزایش هزینههای تراکنشها میشود.
-
- تعامل پایین با سایر استانداردها
-
- محدودیت عملکرد و تعداد توسعهدهنده کم
معرفی شبکه Src-۲۰
پس از ورود استاندارد Brc-۲۰ به دنیای کریپتوکارنسی در نیمه اول سال ۲۰۲۳، تعدادی توکن بر روی این پلتفرم ایجاد شدند. به دنبال آن، مفهومی جدید به نام استاندارد Src-۲۰ به میدان آمده که با پروتکل بیت کوین استمپز (Bitcoin Stamps) کار میکند. هدف اصلی این استاندارد، ایجاد توکنهای قابلتعویض و غیرقابلتعویض (NFT) است. در این استاندارد بسیاری از امکانات جذاب وجود دارد که به بررسی آنها خواهیم پرداخت. ولی ابتدا به توضیح بیشتر درباره پروتکل بیت کوین استمپز خواهیم پرداخت.
بیتکوین استمپز (Bitcoin Stamps) چیست؟
پروتکل بیتکوین استمپز، که در استاندارد Src-۲۰ استفاده میشود، به منظور اجرای قراردادهای هوشمند طراحی شده است. در این پروتکل، اطلاعات از طریق انجام یک تراکنش بیتکوین و افزودن اطلاعات به آن به وجود میآید، به جای سوزاندن بیتکوین یا آلتکوینهای دیگر. بیتکوین استمپز روشی برای گنجاندن اطلاعات در بلاکچین بیتکوین به کاربران ارائه میدهد.
سازنده بیتکوین استمپز ادعا کرده که این پروتکل نسبت به سایر پروتکلهایی که روی خروجیهای قابل خرج تراکنشها در بلاکچین ایجاد شدهاند، از پایداری بیشتری برخوردار است. هماکنون بیتکوین استمپز در بسیاری از موارد به کار میرود، بهویژه در خرید اقلام درون بازیها. همچنین میتوان از این پروتکل برای مینت کردن NFTهای تقسیم شده و ذخیره دادهها در نودهای شبکه استفاده کرد. NFTهای تقسیم شده در واقع داراییهای دیجیتالی هستند که در شبکه بلاکچین وجود دارند و در یک زمان خاص تحت مالکیت یک فرد خاص هستند.
مزایا و معایب استاندارد Src-۲۰
شبکه Src-۲۰ به دلیل انعطافپذیری، همچنین میتواند توانایی رشد بیشتری نسبت به سایر استانداردها داشته باشد و به همین دلیل آینده این استاندارد بسیار امیدبخش به نظر میرسد. در ادامه به بررسی مزایا و معایب این استاندارد میپردازیم.
مزایا:
- امنیت بسیار بالا به دلیل وجود ساختار چند امضایی
- تعامل بهتر با سایر استانداردها
- عدم نیاز به قراردادهای هوشمند برای انتقال توکنها
- امکان مینت توکن و فروش قسمتی از آن
- امکان ضرب توکن در مقادیر بیشتر
معایب:
- به دلیل نوظهوری این استاندارد، تعداد توکنهای کمی در این شبکه ایجاد شدهاند.
- مینت توکنها در این استاندارد نیاز به زمان بیشتری دارد.
- امکان از بین رفتن تراکنشها هنگامی که UTXO به بیتکوین استمپز متصل است وجود دارد.
- هزینه ضرب توکن در مقایسه با استاندارد Brc-۲۰ و پروتکل اوردینال بیشتر است.
تحلیل تفاوتهای src-۲۰ و brc-۲۰
حال به بخش اصلی مقاله رسیدهایم: تحلیل تفاوتهای src-۲۰ و brc-۲۰ از زوایای مختلف. برای اینکه بتوانیم مقایسه دقیقی داشته باشیم، نیاز است متغیرهای مؤثر بر تفاوتها را شناسایی کنیم. به عنوان مثال: تحلیل نوع الگوی ایجاد این استانداردها، هزینههای تراکنش، نحوه سوزاندن یا انهدام توکنها در این شبکه، بلاکچین، دادهها و غیره از جمله متغیرهایی هستند که در این مقایسه استفاده میشوند.
دادههای شاهد یا قابل مصرف؟
نخستین تفاوت بارز بین این استانداردها مربوط به دادههای شاهد و قابل مصرف است. تراکنشهایی که در استاندارد brc-۲۰ انجام میشوند، در دادههای شاهد ذخیره میشوند. در حالی که در استاندارد src-۲۰، این تراکنشها در دادههای قابل مصرف محفوظ خواهند شد.
ممکن است این سوال برایتان پیش آید که دادههای شاهد و قابل مصرف چه هستند؟ برای ثبت موفقیتآمیز یک تراکنش در شبکه بلاکچین، نیاز به آدرس عمومی و مقدار دارایی برای انتقال داریم. این موارد نیاز به یک کلید خصوصی یا امضا دارند تا اثبات شود که این داراییها متعلق به شما هستند. این امضا یا کلید خصوصی به نام دادههای شاهد شناخته میشوند.
اما در استاندارد src-۲۰، معاملات در دادههای قابل مصرف درج میشوند. دادههای قابل مصرف به کلید خصوصی یا امضایی اطلاق میشود که امکان حذف آن از شبکه بلاکچین وجود دارد. به این معنا که اگر توسعهدهنده بیتکوین تصمیم نگیرد تا معاملات دادههای شاهد را پایان دهد و بخواهد که این معاملات در بلاکچین بیتکوین ذخیره نشوند، در این صورت استاندارد brc-۲۰ از زنجیره بلاکچین حذف خواهد شد.
اوردینال یا استمپ؟
مفهوم دیگر قابل بررسی، بلاکچین است. اگرچه هر دو استاندارد src-۲۰ و brc-۲۰ محتوا در بلاکچین بیتکوین را پوشش میدهند، اما نکتهای که باید به آن توجه کرد این است که توکنهای استاندارد brc-۲۰ با استفاده از پروتکل ordinals ساخته شدهاند. در حالی که توکنهای استاندارد src-۲۰ با کمک پروتکل Stamps ایجاد شدهاند. هرچند هر دو روش برای قرار دادن اطلاعات در شبکه بیتکوین هستند، اما اوردینال دارای مکانیسم سادهتری است و تعاملش با سایر استانداردها مشکلتر است، در حالی که بیت استمز از پایداری و تعامل بهتری با سایر استانداردها برخوردار بوده و شناخته شده است.
نوع توکن
پارامتر دیگری که باید مورد بررسی قرار گیرد، نوع توکن است. در استاندارد brc-۲۰، توکنهای بومی و غیر شبکهای وارد اکوسیستم میشوند، اما در طرف دیگر، استاندارد src-۲۰ به دنبال ارائه پشتیبانی بهینه برای ذخیرهسازی زنجیرهای داراییهای دیجیتال مثل تصاویر است. توسعهدهندگان با استاندارد brc-۲۰ قادر به ارائه توکنهای قابل تعویض در شبکه بیتکوین هستند، در حالی که در استاندارد src-۲۰، محدودیتها کمتر بوده و با استفاده از بیت استمز میتوان به تهیه توکنهای قابل تعویض و غیرقابل تعویض پرداخت.
نکتهای که در بیان تفاوتهای این دو شبکه مهم است، احتیاط کاربران در ارتباط با توکنهای brc-۲۰ و src-۲۰ است؛ زیرا هنوز بازار مناسب برای این دو استاندارد شکل نگرفته و باید منتظر رشد و توسعه آنها باشیم. بنابراین، انتظار عملکرد صحیح برای شاخصهای موجود به آسانی ممکن نیست.
مقایسهای از ابعاد دیگر برای src-۲۰ و brc-۲۰ نیز صورت گرفته است که در جدول زیر قابل مشاهده میباشد:
| مقیاس / پارامتر | استاندارد SRC-۲۰ | استاندارد BRC-۲۰ |
|---|---|---|
| فیلترینگ | دادهها در استاندارد SRC-۲۰ قابل فیلتر کردن نیستند و در مجموعه باقی میمانند. | نودها در توکنهای استاندارد BRC-۲۰ میتوانند دادههای شاهد را فیلتر کنند. |
| نوع الگو | چند الگو | یک الگو |
| هزینه تراکنشها | هزینه تراکنشها نسبت به BRC-۲۰ بیشتر است. | به دلیل عدم حضور سگویت (SegWit)، هزینه تراکنشها کمتر از SRC-۲۰ است. |
| از بین رفتن توکن | اگر ارزهای دیجیتال مربوط به کیف پول خرج شوند، توکنها از بین میروند. | دادههای شاهد در استاندارد BRC-۲۰ غیرقابل تغییرند. |
تفاوت src-۲۰ و brc-۲۰ از زوایای دیگری
همانطور که اطلاع دارید، بیت کوین استمپز (Bitcoin Stamps) پس از اوردینالز معرفی شد. بسیاری از تمبرهای NFT در استمپز بیت کوین ثبت و فهرست شدهاند. یکی از نکات مهم در اینجا، سایز تصاویر ذخیره شده است. برای ذخیره تصاویر استمپز، باید اندازه آنها حداکثر ۶ کیلوبایت باشد. به عبارت دیگر، اگر سایز تصاویر موجود در این تمبرها بیش از این اندازه باشد، ذخیرهسازی آنها با مشکل مواجه میشود.
نکته حائز اهمیت دیگر در مورد این تمبرها این است که نمیتوان آنها را از بلاکچین بیت کوین حذف کرد. بنابراین، میتوان از این تمبرها و به طور عمومی از استاندارد src-۲۰ استفادههای زیادی کرد و این مسئله به آینده این استاندارد بسیار کمک خواهد کرد.
در واقع، استاندارد src-۲۰، نسخه تکامل یافته brc-۲۰ است که سعی شده مشکلات و معایب brc-۲۰ رفع گردد تا نسخهای متمایز و مناسب برای کاربران و توسعهدهندگان فراهم شود.
کدام استاندارد مناسبتر است؟
حال ممکن است سوال پیش بیاید که کدام استاندارد میتواند کارآمدتر و مفیدتر باشد: استاندارد Src-۲۰ یا Brc-۲۰؟ با روی کار آمدن brc-۲۰ و اوردینالز، توسعهدهندگان با مسیری جذاب و هیجانانگیز رو به رو شدند. این استاندارد که برای بلاکچین بیتکوین ساخته شده و مبتنی بر استاندارد ERC-۲۰ اتریوم است، به توسعهدهندگان این امکان را میدهد تا با پروتکل اوردینال، توکنهای قابلتعویض را ایجاد و انتقال دهند.
در توکنهای مبتنی بر استاندارد Brc-۲۰، ویژگی متمایز دیگری در مقایسه با استاندارد Src-۲۰ وجود دارد و آن حضور آنها در بلاکچین بیتکوین بر اساس گواه اثبات کار (Pow) است. علاوه بر این، استاندارد Brc-۲۰ به توسعهدهنده این امکان را میدهد که بتواند فایل اسکریپت را درون بیتکوین ذخیره کرده و آن را برای انتقال به کاربر دیگر استفاده نماید.
با این حال، محدودیتهایی نیز در brc-۲۰ وجود دارد. به عنوان مثال، امکان ویرایش یا بروزرسانی اطلاعات وجود ندارد. همچنین کاربر نمیتواند تراکنشهای ناتمام را متوقف کند یا از انجام آنها جلوگیری کند. محدودیت در شرایط نام گذاری نیز یکی دیگر از معایب این استاندارد است که به ظهور استاندارد جدید src-۲۰ منجر گردید.
استاندارد src-۲۰ که با استمپ بیتکوین شناخته میشود، مسیری جذاب را برای توسعهدهندگان خلق کرده است. در ابتدا با هدف استفاده در بازیهای بلاکچین ایجاد شده بود، اما به تدریج این استاندارد به کاربران این امکان را میدهد که تراکنشها را بر اساس ویژگیهای یک توکن ارسال نمایند. هماکنون از این استاندارد برای مینت NFT و ذخیرهسازی دادهها در نودهای شبکهها استفاده میشود.
بلاکچین و Src-۲۰؛ حرکت به سوی تکامل هیجانانگیز
امروز، دنیای بلاکچین به طور مداوم رو به رشد و تکامل است. استانداردها و پروتکلها در حال تغییر و توسعه هستند و مسیرهای هیجانانگیز و جذابی برای توسعهدهندگان و کاربران فراهم میکنند. یکی از جدیدترین تحولات در این زمینه، استانداردهای Src-۲۰ و Brc-۲۰ در شبکه بیتکوین است که در پی افزودن مزایا و قابلیتهای جدید به این شبکه هستند. در این مقاله تلاش کردیم اطلاعات مفیدی در ارتباط با تفاوتهای src-۲۰ و brc-۲۰ ارائه کنیم تا با بررسی ویژگیها و مزایای هر یک، تواناییهای آینده آنها را بهتر بشناسیم.
به نظر شما کدام یک از این استانداردها کارایی بیشتری دارند؟ آیا src-۲۰ میتواند جایگزین مناسبی برای استاندارد قدیمیتر brc-۲۰ باشد؟
